Spór o inwestyturę

Książka Wilfrieda Hartmanna poświęcona jest przełomowemu momentowi dziejów Europy średniowiecznej. Tytułowy spór o inwestyturę to tradycyjne określenie momentu, gdy papiestwo starło się z władzą świecką o to, jaki wpływ będzie mieć ta ostatnia na obsadzanie wyższych urzędów kościelnych. Jego symbolem jest konflikt papieża Grzegorza VII i cesarza Henryka IV i słynne ukorzenie się cesarza w Canossie. W istocie jednak – i tak właśnie prezentuje spór o inwestyturę w swej książce Hartmann – mamy do czynienia z szeregiem złożonych przemian, jakim w okresie XI i początków XII w. uległ tak Kościół, jak i Rzesza. Obok więc przeglądu najważniejszych wydarzeń autor przedstawia w swej pracy pogłębioną analizę tych zmian, dotyczących nie tylko kwestii politycznych, ale także religijnych, społecznych i ekonomicznych. Całość uzupełnia niezwykle kompetentny przegląd podstawowych problemów i kierunków badawczych dotyczących omawianych zagadnień, stanowiący wyśmienity przewodnik po literaturze przedmiotu i toczonych w niej dyskusjach.

******

The Investiture Controversy

Wilfried Hartmann’s book is devoted to a turning point in the history of medieval Europe. The titular Investiture Controversy is the traditional term for the moment when the papacy clashed with secular authority over the extent of the latter’s influence on the appointment of senior Church officials. It is symbolised by the conflict between Pope Gregory VII and Emperor Henry IV, and the emperor’s famous humiliation at Canossa. In reality, however – and this is precisely how Hartmann presents the Investiture Controversy in his book – we are dealing with a series of complex transformations that both the Church and the Empire underwent during the 11th and early 12th centuries. Thus, alongside an overview of the most significant events, the author presents in his work an in-depth analysis of these changes, covering not only political issues but also religious, social and economic ones. The book is rounded off by an exceptionally insightful overview of the key issues and research directions relating to the topics discussed, serving as an excellent guide to the relevant literature and the debates taking place within it.

Keywords: history, Middle Ages, papacy, empire, investiture