Metafizyka poznania lingwistycznego

Co to jest poznanie lingwistyczne i jaki ma ono związek z metafizyką? Wokół tego pytania ogniskują się wszystkie wątki niniejszej książki, spośród których jeden jest kluczowy: dusza rozumowa i jej władze. Inny, nie mniej ważny, wątek stanowi diagnoza tego, co lingwiści nazywają poczuciem skomunikowania. Dotyczy on w sposób szczególny skomunikowania w odniesieniu do pojęć abstrakcyjnych.

Diagnoza poczucia skomunikowania wiąże się mianowicie z aporią metodologiczną, mającą swe źródło w relatywistycznie zdefiniowanym układzie komunikacyjnym. Nie zmierzają do jej przezwyciężenia inicjatorzy aktualnych trendów lingwistycznych, dla których punktem wyjścia, a zarazem odniesienia jest dowód empiryczny. Koncepcje i modele naturalistyczne, o które się tutaj przede wszystkim rozchodzi, wymagają uzupełnienia. Takiego uzupełnienia należy upatrywać w metafizyce klasycznej, która „czyni” realnym to, co dla lingwisty jest tylko abstraktem.

******

Metaphysics of linguistic cognition

What is linguistic cognition and how does it relate to metaphysics? All the threads of this book revolve around this question. One of these themes is crucial: the rational soul and its cognitive powers. Another but no less important theme is the diagnosis of what linguists call (the sense of) communication. In this understanding, communication is viewed predominantly in relation to abstract concepts.

Keywords: rational soul, cognitive powers of the soul, intellect (mind), thinking, cognition, cognitive act, real basis of communication, linguistic methodology, knowledge, intuition, notion, lexeme, function, specialized function, interdisciplinarity.

Zobacz inne publikacje w serii: Forum Semantyczne »

Wydaje się, że rozprawa jest dość odważna i raczej oryginalna. Zazwyczaj bowiem lingwiści uciekają od metafizyki i antropologii filozoficznej, a metafizycy stronią od lingwistyki (jako nauki). Tu mamy do czynienia z próbą głębszego podejścia zarówno do lingwistyki, jak i do metafizyki tam, gdzie, zdaniem Autora, dyscypliny te wzajemnie się potrzebują.
Prof. zw. dr hab. Piotr Jaroszyński

Monografia jest jednak czymś więcej, jest zaproszeniem wymagającego czytelnika do oddania się refleksji metateoretycznej, do przemyśleń na temat istoty myślenia, języka, poznania lingwistycznego. Na tle innych publikacji z zakresu lingwistyki czy szeroko pojętego językoznawstwa jest to jedna z naprawdę nielicznych prac o takim profilu, obecnych na współczesnym rynku wydawniczym.
Prof. ucz. dr hab. Paweł Bąk

Dr hab. Grzegorz Pawłowski – doktor habilitowany nauk humanistycznych w zakresie językoznawstwa. Pracuje w Instytucie Komunikacji Specjalistycznej i Interkulturowej na Wydziale Lingwistyki Stosowanej Uniwersytetu Warszawskiego. Członek Rady Naukowej Dyscypliny Językoznawstwo UW; członek Kolegium Elektorów UW. Laureat indywidualnej nagrody PAN. Stypendysta DAAD i KAAD. Autor książek Fachlexeme in Konstruktion. Linguistischer Beitrag zur Erkenntnisarbeit (2017) oraz Metafizyka poznania lingwistycznego (2021). Założyciel i przewodniczący interdyscyplinarnego Forum Semantycznego; założyciel międzyuczelnianej grupy badawczej Człowiek w działaniu. Prowadzi badania w zakresie teorii języków, komunikacji (specjalistycznej), terminologii (muzyki i hymnografii bizantyjskiej), paleografii lingwistycznej, neumatyki bizantyjskiej i gregoriańskiej oraz metafizyki i epistemologii.